İlimiz Mesleki Eğitim Uygulamalarının Odalarımız Tarafından 2025 Yılı Değerlendirmesi
İlimiz Mesleki Eğitim Uygulamaları 2025 (Word İndir)
2025 YILI MESLEKİ EĞİTİM UYGULAMALARINA YÖNELİK BİLDİRİM FORMUNDA ODALARIMIZDAN GELEN DEĞERLENDİRMELER;
- ÇIRAK/KALFA ÖĞRENCİ KAYITLARINDA YAŞANAN PROBLEMLER:
– Anahtar ve çilingir meslek dalını okumak isteyen 9 ve üst sınıflarda okumak için meslek dalımızın bölümü olmasına rağmen mesleki ve teknik okullarda 9 uncu sınıf kayıtlarında ilimizde bulunan birçok okul ile yüz yüze görüşmelerimizde meslek dalı ve okul bulunmadığı ifadesi ile karşı karşıya kalınmakta olup ilgili meslek dalımızda yeterince öğretmen bulunmadığı ifadesi verilmektedir.
Hatta bu bölümde öğrenim gören öğrenciler bir üst sınıfa geçmeleri halinde 10 ve 11nci sınıflarda eğitim aldığı okul öğrencilerimize devam edebilmeleri için meslek dalı olan okullara yönlendirmektedir.
Bölüm değişikliği yapmaları halinde 1 sene kayıp ile tekrar öğrenci istediği dalı bulunan mesleki teknik okuluna kayıt yaptırmak zorunda kalınıyor en son olarak 12.09.2025 tarih ve 140719669 sayılı İl Milli Eğitim Müdürlüğünün yazısına istinaden 9.sınıf Makine Teknolojileri alanı altında Yenimahalle ilçesinde yeni açılan “Yenimahalle Yuva Mesleki Eğitim Merkezince” kayıt yaptırarak eğitime başlanabileceği bildirilmiştir.
Ancak yapılan şifai görüşmelerde ilgili okulda kontenjanın dolduğu akabinde farklı okullara yönlendirilmekte Bakanlıkça bu uygulamanın kaldırılarak her öğrenci kendi bölgesinde okuması veya meslek dalında okul bulunmaması halinde merkezi bir okul tanımlanarak öğrenciler o okulda öğrenim görmelerinin sağlanması diğer bir husus ise işletmede göreceği staj, okul uzak ise buralara okul öğretmen görevlendiremedikleri konusunda bilgi alınmaktadır.
Kayıtların devam etmesi sürecinde bu sorunların ortadan kaldırılmasının uygun görüleceği kanısındayız.
(Ankara Anahtarcılar, Kilitçiler ve Çilingirler Esnaf Sanatkârlar Odası)
–Çok sayıda çırak öğrencimiz okul bulamadıkları için açıkta kalmaktadır. Yakın olan okullarımızda kayıtları kabul etmemektedir.
(Ankara Berberler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Devletin yeterince maddi destek vermemesi sigorta ve ücretlerin yüksekliği yüzünden esnafların çırak almaya, çalıştırmaya mali anlamda güçlerinin yetmemesi ve öğrencilerin örgün (yüz yüze) eğitim yerine çok kısa sürede parayla alınan özel meslek kursları, MYK ve Üniversitelerin Sürekli Eğitim Merkezlerince verilen belgelere daha fazla ilgi göstermesi.
(Beypazarı Bakkallar ve Bayiler Esnaf Odası, Beypazarı Demirciler Sobacılar ve Oto Sanatkârlar Esnaf Odası, Beypazarı Berberler ve Kuaförler Esnaf Sanatkârlar Odası, Beypazarı Terziler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-MEM’lere (Mesleki Eğitim Merkezleri) kayıt sürecinde zorlaştırılan sağlık raporu, yetersiz yönlendirme ve okullarca kontenjan dolduğu belirtilerek kayıt alınamaması.
(Çamlıdere Ulaştırma Hizmetleri Esnaf Odası)
–Mesleki Eğitim Merkezlerinin fiziki alanları yetersiz olup, altyapı eksiklikleri mevcuttur.
(Çubuk Muhtelif Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Gençlerin İlgisizliği: Günümüz gençleri arasında el emeği ve zanaat temelli mesleklere ilgi azalmıştır. Aileler çocuklarını daha çok akademik eğitime yönlendirmekte, bu da çırak kayıtlarında ciddi düşüşe yol açmaktadır.
Yaş Sınırı ve Devamsızlık Sorunları: Mevcut mevzuatta çıraklık yaş sınırları ve okul devamsızlık kriterleri esneklik göstermediği için kayıt süreçleri zorlaşmaktadır.
Okul-İşletme Koordinasyonu Eksikliği: Mesleki Eğitim Merkezleri (MEM) ile işletmeler arasındaki iletişim zayıf olduğu için çırak adaylarının yerleştirilmesinde gecikmeler yaşanmaktadır.
Sosyal Güvence ve Gelir Yetersizliği: Aileler, çıraklık döneminde verilen ücretin düşük olması ve sigorta haklarının sınırlı kalması nedeniyle çocuklarını bu alana yönlendirmekte isteksizdir.
(Ankara Döşemeciler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
–Odamız üyeleri Kapsam Dışı Meslek Dalında olduğundan meslekleri ile ilgili çırak/kalfa kaydı yaptıramıyor. Bu yüzden yaşanan kayıt sorunları hakkında görüşümüz olmuyor.
(Ankara Hurdacılar Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
–Çırak öğrencilerin kayıt süreçlerinde, işletme onaylarının gecikmesi ve belge eksiklikleri nedeniyle kayıtların zamanında tamamlanamaması sık görülmektedir. Öğrenci ve velilerin mesleki eğitim sistemine ilişkin bilgi eksikliği nedeniyle kayıt sürecinde yönlendirme zorlukları yaşanmaktadır.
-Bazı bölgelerde yeterli sayıda öğrenci yerleştirilebilecek işletme bulunmadığından, öğrenciler staj veya çıraklık yeri bulmakta güçlük çekmektedir.
(Ankara İnşaat Sanatkarları Esnaf Odası)
-Kayıt için istenen evrak sayısı çok fazla. Web tabanlı sistem E-Okula uyumlu bir sistem olmalıdır.
(Ankara Kalorifer Sıhhi Tesisat Doğalgaz İzolasyon ve Montajcılar Odası)
–Çırak- kalfa öğrenci kayıtlarında çok fazla evrak istenilmektedir. İstenilen evrak asgari düzeye indirilmeli bürokratik işlemlerde prosedür en alt seviyeye indirilmelidir.
(Ankara Kasaplar Esnaf Odası, Ankara Pastacılar Tatlıcılar ve Şekerciler Esnaf Odası)
–İlçemizde her meslek dalında çıraklık eğitimi imkânı bulunmadığından sıkıntı yaşanmaktadır.
(Kızılcahamam Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
–Her MEM’de sektörümüzle ilgili bölümün olmaması ve sektörümüzle ilgili İŞKUR tarafından gerekli yönlendirmenin yapılmaması.
(Ankara Klimacılar, Buz Dolapçılar ve Tamircileri Esnaf Odası, Ankara Kuru Temizleyiciler, Çamaşır ve Halı Yıkayıcıları Esnaf Odası)
-Öğrencilerin kayıt süreçlerinde okul-işletme arasında belge ve onay gecikmeleri yaşanmaktadır.
-Bazı işyerleri çırak öğrenci çalıştırma konusunda mevzuat yükümlülüklerinden habersizdir.
– Veliler ve işverenler mevzuat hakkında yeterli bilgiye sahip olmadığından kayıt işlemleri uzamakta ve eksik yapılmaktadır.
(Ankara Kuaförler, Güzellik Salonu İşletmecileri ve Manikürcüler Esnaf Odası)
-SGK prim bilgilerinde yaşanan zorluklar. Başvuru yapanların sözleşmelerinin doğru dolduramaması.
(Ankara Lokantacılar, Kebapçılar ve Köfteciler Esnaf Odası)
-İşverenler çırak öğrencileri kayıt ettirme konusunda yeterli bilgi almadıkları için çırak öğrenci kayıt sayısı düşük olmaktadır.
-Çırak öğrencilerin okullardan mezun olduktan sonra mesleki eğitime yönlendirme konusunda eksiklikler var. Bazı velililerde algı sorunu yaşanmakta, çıraklık eğitimine karşı yeterli bilgileri olmadığından çıraklık eğitimine kayıtlar olumsuz etkilenmektedir.
-Çırak öğrencilerin okul ve iş yeri izin günleri çakışması sebebiyle takibi zorlaşmaktadır.
(Ankara Manavlar, Balıkçılar, Tavukçular ve Akvaryumcular Esnaf Odası)
-Çırak ve kalfaların öncelikle MEM kayıtlarında çalıştığı iş yerince ‘’ Usta öğretici belgesi’’ istenmekte olup, bu zorunluluğun kaldırılması. Sektörümüzde çırak bulmakta zorlanılmaktadır.
(Ankara Matbaacılar, Ciltçiler ve Sanatkârlar Odası)
-Okula kayıt esnasında öğrencilerin kayıt olması için işverenin Usta öğretici, Kalfalık ve Ustalık Belgesi olmadan öğrenci kayıtları yapılamamaktadır.
(Ankara Marangozlar Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Çırak/kalfa öğrenci kayıtlarında en çok yaşanan problem kontenjan eksikliğidir. Mesleki eğitim veren kurumların çoğaltılması ve bu yeni açılacak okulların sanayi sitelerine lojistik açısından uygun olarak seçilmesi gerekmektedir.
-İlginin yoğun olduğu bölümlerde, kontenjanın artırılması ve yoğun ilgi olan fakat hiç kontenjanı olmayan yeni bölümlerin eklenmesi gerekmektedir. Odamız üyelerinin talepleri doğrultusunda, “Oto Cam Eğitim Bölümü” ve “Oto Döşeme Eğitim Bölümü” meslek dalları eksiği bulunmaktadır.
(Oto Sanatkarları Esnaf Odası)
-Özellikle fırıncılık ve unlu mamuller sektöründe çırak öğrenci bulmada ciddi zorluk yaşanmaktadır. Ailelerin mesleki eğitime olan ilgisi azalmış olup, öğrenciler akademik liselere yönelmektedir.
-Çırak kayıt işlemlerinde bazı ilçelerde MEB sisteminde yaşanan teknik aksaklıklar süreci uzatmaktadır.
-İşletmeler, sigorta ve mevzuat konularındaki belirsizlikler nedeniyle çırak kayıtlarında çekimser kalmaktadır.
(Ankara Pideciler, Simitçiler ve Çörekçiler Esnaf Odası)
-Bazı meslek dallarında okula kayıt yapılamıyor. İnşaat/ yapı sanatı meslek dallarında en az 7 kişi olunca eğitim sınıfı açılabiliyor.
-Mesleki yeterlilik belgesinin doğrudan verilmesi çıraklara ve kalfalara zararı oluyor.4 yıl olan meslek dalı eğitim süreci tartışılıyor.
(Polatlı Sobacılar, Kalaycılar ve Nalbantcılar Esnaf Odası)
-Sincan İlçemizde Erkunt Mesleki Eğitim Merkezi hizmet vermektedir. 1.Organize Sanayi Bölgesinde olduğundan dolayı Sincan Sanayi sitemizde bulunan çıraklarımızın kayıtları kontenjan dolu olduğundan yapılamamaktadır. Sincan ilçemiz için acilen yeni bir Çıraklık/ Mesleki Eğitim Merkezi ihtiyacı bulunmaktadır.
(Sincan Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Aday çırak olabilmek için ilköğretim okulunu bitirmiş olmak, mesleki eğitim merkezi programına çırak öğrenci olarak kayıt yaptırmak için en az ortaokul veya imam hatip ortaokul mezunu olmak şartı yaş itibariyle çıraklığın önündeki en büyük engeldir.
(Ankara Umum Terziler ve Konfeksiyoncular Esnaf Odası)
-Çırak ve kalfa kayıt işlemlerinde bürokratik süreçlerin uzun olması, belgelerin alınmasının zorlaşması. TESK Kalfalık/Ustalık belgeleri sürecinin karmaşık ve zaman alıcı olması. Mesleki Yeterlilik Belgesi alma maliyetlerinin yüksek olması. Gençlerin meslek liseleri ve çıraklık eğitimine olan ilgisinin azlığı, yeterli tanıtım yapılmaması.
(Tüm Emlakçılar Esnaf Odası)
-Eskiden çıraklık sözleşmeleri 4 nüsha oluyordu. Biri işverene diğeri de odamızda kalıyordu. Gerekçesi; okula giden öğrencinin hangi iş yerinden hangi okula gittiğini takip edemiyoruz.
(Ankara Umum Ayakkabıcılar ve Çantacılar Esnaf Odası)
-Devletimizce bazı meslek dalları için aylık ücret desteğinin kalkması çırak öğrenci kayıtlarında olumsuzlukların yaşanmasına neden olmuştur.
(Yenikent Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Yufka, kadayıf, mantı ve benzeri el emeğine dayalı unlu mamul üretimi meslek dalları mevcut çıraklık ve mesleki eğitim sisteminde ‘’kapsam dışı meslek dalları’’ olarak değerlendirilmektedir. Bu nedenle ilgili alanlarda faaliyet gösteren işletmeler çırak veya kalfa öğrenci kaydı yaptıramamakta, dolayısıyla genç istihdamına katkı sağlayamamaktadır.
-Kayıt sisteminde meslek kodlarının eksik olması, öğrenci adaylarının bu alanı tercih edememesine neden olmaktadır.
(Ankara Yufkacılar ve Kadayıfçılar Esnaf Odası)
2) MESLEKİ EĞİTİMDE MEVZUAT ve UYGULAMALARDAN KAYNAKLANAN SORUNLAR:
-Mesleki kursların ve usta öğreticilik belgeleri sınav günlerinin pazar günleri yapılması kurs ve sınavlara katılımı artıracaktır.
(Ankara Berberler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Genel sorun, kalfa mertebesine ulaştıklarında işyeri açma hakkı verilmesi/kazanması, bu hakkı alınca ustalık veya daha üstü belgeleri almak için herhangi bir çaba harcanmaması.
(Beypazarı Bakkallar ve Bayiler Esnaf Odası, Beypazarı Demirciler Sobacılar ve Oto Sanatkârlar Esnaf Odası, Beypazarı Berberler ve Kuaförler Esnaf Sanatkârlar Odası, Beypazarı Terziler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Çıraklık eğitimine başarısız öğrencilerin gelmesi, uyum sorunu, devamsızlık ve mezun olunan alanda/dalda çalışmak istenilmemesi.
(Çamlıdere Ulaştırma Hizmetleri Esnaf Odası)
-İlçede olmamız sebebi ile bazı meslek dallarında öğretmen sıkıntısı yaşanmaktadır. Mesela aşçılık, kasaplık, pastacılık meslek dallarında çıraklık/mesleki eğitimi merkezinde kayıt bulunmamaktadır. Ankara İl Merkezi, ilçemize 45 Km uzaklıktadır. Bir çırak öğrencinin il merkezine gitmesi çok zor olmaktadır.
(Çubuk Muhtelif Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Sık Değişen Yönetmelikler: Mesleki eğitimle ilgili mevzuatlar sık sık değiştiği için oda üyeleri ve işletmeler uygulamalara ayak uydurmakta zorlanmaktadır. (Her okulun Orta Öğretim Kurumları Yönetmeliğinin içine monte edilmesi, Yönetmeliğin 59 Sayfa içerisinde bulunan 227 maddeyi anlamakta yaşanılan güçlükler)
İşyeri Yeterlilik Kriterleri: Döşemecilik gibi küçük ölçekli işletmelerin, mesleki eğitim merkeziyle protokol imzalamak için gereken altyapı şartlarını metrekare, araç-gereç, usta öğretici belgesi vb) karşılaması güç olmaktadır.
Denetim Eksiklikleri: Bazı işletmeler çırak öğrenci çalıştırmasına rağmen eğitim standartlarını karşılamamakta, bu da sistemin genel kalitesini düşürmektedir.
Eğitim Müfredatının Sektörel İhtiyaçları Uyumsuzluğu: Döşemecilikte yeni kumaş türleri, yapay deri, CNC kesim teknolojileri gibi yenilikler müfredata tam olarak yansıtılmamaktadır. (Ankara Döşemeciler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
–Mevzuat gereği üyelerimiz kapsam dışı meslek dalındadır. Yeniden dönüşümün önem kazandığı günümüzde üyelerimiz geri kazanımın her sektöründe faaliyet göstermekte, ömrünü tamamlamış araçların yeniden kullanımı için sökümü ve parçalanması işini yapmakta, meslekleri gereği birçok makine ve alet kullanmaktadır.
-İlgili mevzuatların düzenlenerek üyelerimizin de meslekleri ve kullanacakları makina ve aletler konusunda eğitim almaları sağlanmalıdır. Çünkü üyelerimizin meslekleri tehlikeli ve çok tehlikeli işyeri statüsündedir.
(Ankara Hurdacılar Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
–Mevzuattaki sık değişiklikler hem öğrenciler, hem işletmeler için takip ve uyum sürecinde karışıklığa yol açmaktadır.
-İş sağlığı ve Güvenliği (İSG) ile ilgili yükümlülükler konusunda küçük ölçekli işletmeler yeterli bilgilendirmeye sahip değildir.
-Çırak öğrencilerin sigorta ve ücretlendirme uygulamaları konusunda farklı yorumlamalar yapılmakta, bu durum işletmeler arasında eşitsizlik yaratmaktadır.
(Ankara İnşaat Sanatkârları Esnaf Odası)
–Norm kadroda işletmelerde 12 grup dışında öğrenci koordinatörlüğüne izin vermiyor. Bu öğrenci kayıtları sırasında sorun oluyor.
(Ankara Kalorifer Sıhhi Tesisat Doğalgaz İzolasyon ve Montajcılar Odası)
–Çırak ve kalfa öğrencilerin okulda öğrendikleri müfredata ek kasaplık meslek dalı hakkında uygulamadaki bilgilerin tam anlamıyla örtüşmesi sağlanmalıdır. Bunun içinde usta öğretici belgesi olan kasap esnafından destek alınmalıdır.
(Ankara Kasaplar Esnaf Odası, Ankara Pastacılar Tatlıcılar ve Şekerciler Esnaf Odası)
-İlçemizde çırak öğrenci sayısı az olduğundan, her zaman çıraklık eğitimi imkânı olmadığı için talep azalmaktadır.
(Kızılcahamam Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Usta öğreticinin yetersiz olması, Stajyer öğrenci temininde usta öğreticilik belgesi istenmesi ve çoğu esnaf ve sanatkârda usta öğreticilik belgesinin bulunmaması.
(Ankara Klimacılar, Buz Dolapçılar ve Tamircileri Esnaf Odası, Ankara Kuru Temizleyiciler, Çamaşır ve Halı Yıkayıcıları Esnaf Odası)
-Çıraklık eğitimiyle ilgili mevzuat sık, sık değiştiği için işverenler güncel bilgiye ulaşmakta ve çıkartılan/değiştirilen mevzuatı anlamakta/zamanında uygulamakta zorlanmaktadır.
(Ankara Kuaförler, Güzellik Salonu İşletmecileri ve Manikürcüler Esnaf Odası)
-Geçmişte işverenlerin SGK tanımlarını yanlış girmesinden kaynaklı belge için yeterli gün sayısına ulaşılmaması.
(Ankara Lokantacılar, Kebapçılar ve Köfteciler Esnaf Odası)
-Mevzuatlardaki sık değişiklikler odalar ve üyeler tarafından zamanında takip edilememektedir. İşletmelerin mesleki eğitimle ilgilim sorumluluk ve yükümlülük konusunda yeterli bilgilendirme yapılmamaktadır. İşletmelerde usta öğreticilerin yasal ve idari sorumluluklarını tam olarak bilmemektedir.
(Ankara Manavlar, Balıkçılar, Tavukçular ve Akvaryumcular Esnaf Odası)
-Ustalık, kalfalık ve usta öğretici belgelerinin temini için 2000 yılından önce vergi kaydı olan esnaflara sınavsız belge verilmesi ve MTAL’den mezun olan öğrencilere üniversite sınavlarında katsayı puanı verilmesi.
(Ankara Marangozlar Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Mevzuat incelendiğinde, çok yönlü ve güçlü bir mevzuat yapısı bulunmakta olup, teknolojik dönüşümler konusunda bazı eksikler yer aldığı göze çarpmaktadır. ‘Dijital beceriler’ ve ‘Endüstri 4.0’ gibi başlıklarında mevzuata ve uygulamalarına eklenmesi gerekliliği, öğrencilerin eğitimlerini tamamladıktan sonra iş gücü piyasasına daha rahat geçişlerini kamusal desteklerle sağlanması gerekliliği ve özellikte ‘sürekli öğrenme (lifelong learning)’ ilkesinin mevzuatta öne çıkarılması gibi hususlar üzerinde çalışmalar yapılması gerekliliği görülmektedir.
(Oto Sanatkârlar Esnaf Odası)
–Denklik ve geçici madde uygulamaları konusunda odalar ve okullar arasında bilgi eksikliği bulunmaktadır.
-Ustalık ve kalfalık sınavlarının tarihleri ve içerikleri sektör şartlarına göre esnek düzenlenmemektedir.
-Pratik eğitimde kullanılan malzeme ve donanım eksiklikleri öğrencinin uygulama yeterliliğini düşürmektedir.
-Staj süresi ve sigorta işlemlerinde karmaşalar yaşanmakta, bazı işletmeler bu nedenle öğrenci kabul etmemektedir.
(Ankara Pideciler, Simitçiler ve Çörekçiler Esnaf Odası)
–Bazı mesleklerde öğretmen olmadığı için çırak öğrenciler Ankara’ya yönlendiriliyor. Bu durumda ilgili kimse çıraklık eğitimi almak için Ankara’ya gitmek istemiyor. Örneğin kuyumcu, tamir-bakım onarım, yapıcılık/inşaat gibi.
(Polatlı Sobacılar, Kalaycılar ve Nalbantcılar Esnaf Odası)
-Sınıf oluşmadığında/açılmadığında öğrenciler Ankara’daki MEM’lere yönlendiriliyor.
(Polatlı Lokantacılar, Kahveciler, Fırıncılar ve Pastacılar Esnaf Odası)
-Çırak öğrencilerimizin haftada 1 gün okul eğitimi yetersiz kalmaktadır. Çünkü okulu bitirdikten sonra kalfa/usta eleman olduklarında mesleklerindeki yetkinliklerde eksiklikler görülmektedir.
(Sincan Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Okullarda verilen teorik eğitim yetersiz olarak gözükmektedir. Okula gelen öğrenciler o gün tatil günü diye bakmaktadır. Bu durumun önüne geçilmeli okul yönetimi gerekli dersleri yaptırmalıdır.
-Çırak öğrencilere çalıştığı iş yerinin öğrenciye mesleki ve ahlaki değerlerin verilip verilmediği okul tarafından sürekli kontrol edilmelidir.
(Şereflikoçhisar Ağaç ve Madeni İşleri Sanatkârları Odası)
-Çırak ve kalfa öğrenci Mesleki Eğitime kayıt olurken ustasının üzerinden kayıt yapılması.
(Şereflikoçhisar Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Mesleki Eğitim mevzuat ve uygulamalarının teorik ve pratik olarak ayrı ayrı düzenlenmesi gerekmektedir.
(Ankara Umum Terziler ve Konfeksiyoncular Esnaf Odası)
-3308 Sayılı Mesleki Eğitim Kanunu günümüz koşullarında yeniden revize edilmelidir.
-Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik çerçevesinde Emlak Danışmanlarından Mesleki Yeterlilik Belgesi zorunluluğu, Ustalık Belgesi sahibi kişilerde de aranmakta, mağduriyet yaratmaktadır. Belgelendirme ve eğitim maliyetleri yüksek olup, işletmeler açısından yük oluşturmaktadır.
(Ankara Tüm Emlakçılar Esnaf Odası)
–Mesleki okullarda ne sarf /temrinlik malzeme, ne de alet, edevat olmadığından öğrenciler okulları formalite olarak gördükleri için devamsızlığa sebebiyet veriyor. Usta öğretici bulundurulmadığından okula boşa gittikleri yönünde şikayetlerini çok alıyoruz.
(Ankara Umum Ayakkabıcılar ve Çantacılar Esnaf Odası)
-Bölgemizdeki mevcut meslek okullarında, örnek olarak Berberlerin yanında çalışan çırakları kayıt yaptıramadıkları, mesleki eğitim merkezlerinin kontenjan uyguladıkları ve yeni açılan okulların işyerlerine uzak olduğu, yetersiz olduğu konularında görüşümüz vardır.
(Yenikent Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Mevzuatta yufkacılık, kadayıfçılık, mantıcılık gibi geleneksel gıda üretim kolları ayrı birer meslek olarak tanımlanmadığı için eğitim kurumları bu alanlarda program açamamakta, işletmeler ise resmi eğitimle bağlantı kuramamaktadır.
Ayrıca mevcut programlar gıda teknolojisi genel başlığı altında kaldığından, bu mesleklerin kendine özgü üretim teknikleri ve hijyen standartları yeterince öğretilmemektedir.
(Ankara Yufkacılar ve Kadayıfçılar Esnaf Odası)
3)MESLEKİ EĞİTİMİN ETKİN ve VERİMLİ OLARAK UYGULANMASINA YÖNELİK ÖNERİLER:
-Mesleki eğitimin etkin ve verimli olması için her branşda eğitim gören öğrenciler ve stajını gördüğü işverenler ile birlikte toplu olarak seminer düzenlenerek görmüş oldukları eğitimin ve mesleklerinin önemi bir kez daha hatırlatma yaparak öğrencinin mesleğine olan güveninin daha da arttırılması kanısındayız.
(Ankara Anahtarcılar, Kilitçiler ve Çilingirler Esnaf Sanatkârlar Odası)
-Meslek okullarımız ile meslek kuruluşlarımızın birlikte hareket ederek öğrencilerimize mesleki eğitim seminerlerinin daha çok verilmesi konusunda girişimlerin ve programların düzenlenmesi öğrencilerimizin gelişen teknoloji ile kendi meslek dallarında yenilikleri eğitmenler tarafından seminerler düzenlenerek eğitim verildiğinde geleceğe daha iyi hazırlanacakları kanaatindeyiz.
(Ankara Berberler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Uygulamalı eğitimin şartları iyileştirilmeli ve eğitimin müfredatının dijitalleşmeye uygun hale getirilmesi.
(Beypazarı Bakkallar ve Bayiler Esnaf Odası, Beypazarı Demirciler Sobacılar ve Oto Sanatkârlar Esnaf Odası, Beypazarı Berberler ve Kuaförler Esnaf Sanatkârlar Odası, Beypazarı Terziler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Meslek derslerinin sayısı arttırılmalı, mesleki gelişim eğitimleri yapılmalı, branşı meslek dersi olan, mesleki eğitimden anlayan yöneticiler atanmalı, meslek odalarıyla ve işletmelerle daha sıkı iş birliği yapılmalıdır.
(Çamlıdere Ulaştırma Hizmetleri Esnaf Odası)
-Sektör Odaklı Müfredat: Döşemecilik, otomotiv iç dizaynı ve mobilya üretimi gibi alanlar için modüler ve uygulamalı müfredatlar hazırlanmalıdır.
Eğitim-Üretim Entegrasyonu: Öğrenciler, eğitim süresince üretim süreçlerine aktif olarak katılmalı, işletmelerin gerçek projelerinde yer alarak deneyim kazanmalıdır.
Usta Öğretici Destek Programları: Usta öğreticilerin pedagojik ve teknik yeterliliklerini artıracak sertifika programları düzenlenmelidir.
Dijital Araçların Entegrasyonu: Tasarım, kumaş kesim, maliyet hesaplama gibi süreçler için bilgisayar destekli eğitim modülleri geliştirilmelidir.
(Ankara Döşemeciler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
–Çıraklık gören ve stajyer öğrencilerin verimli olarak çalıştıkları iş yerlerinde eğitim sınıfları oluşturulması.
(Elmadağ Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
–Üyelerin kalkınmasında mesleki eğitimin önemi büyüktür. Ailelerden başlayarak okullarda da mesleklere yatkın çocukların mesleki eğitime yönlendirilmeleri, meslek okullarına girişte sınav sisteminin kaldırılıp mesleklere yatkın öğrencilerin meslek okullarına girmesinin sağlanması,
-Staj eğitimlerinin uygun yerlerde yaptırılması, sanayici ve sektör iş birliğinin olması, teknolojik gelişmelere uyum sağlanması mesleki eğitimlerde verimi artıracaktır.
(Ankara Hurdacılar Esnaf Odası)
–Uygulamalı eğitimlerin, inşaat sektöründeki güncel teknolojilere (örneğin yapı otomasyonu, enerji verimliliği, yeşil bina uygulamaları) uygun hale getirilmesi gerekmektedir. Eğitim kurumları ile meslek odaları arasında düzenli iletişim ve denetim mekanizmaları kurulmalıdır. Çırak öğrencilerin saha deneyimini arttırmak için proje temelli ve gerçek şantiye uygulamaları içeren modelleri teşvik edilmelidir.
(Ankara İnşaat ve Sanatkârlar Esnaf Odası)
–Her sektör için online sisteminin yaygınlaştırılması, gerekli duyuruların işverenlere ulaşılabilir olması.
(Ankara İnternet Kafeciler Esnaf Odası)
–Yönlendirme daha iyi yapılabilir. Mesleki öğretime istekli öğrenciler gelmeli. İş yerlerini sadece öğretmenler değil, sivil toplum kuruluşları da denetlemelidir.
(Ankara Kalorifer Sıhhi Tesisat Doğalgaz İzolasyon ve Montajcılar Odası)
–Kasaplık mesleği ile ilgili öğrenim gören çırak/kalfa öğrencilerin eğitimleri sürecinde atölye/laboratuvarların okullarda bulunmadığından yetersiz kalınmaktadır.
(Ankara Kasaplar Esnaf Odası)
–Mesleki eğitim işyerlerinde alınması daha verimli olacaktır.. Ancak bu konuda işverenlere destek verilerek çırak öğrenci almaları ve yetiştirmeleri teşvik edilmelidir.
(Kızılcahamam Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Okullarda sektörümüzle ilgili sınıfların açılması, İŞKUR’a başvuranların meslek okullarına yönlendirilmesi ve usta öğretici belgesine sahip olanların okullarda öğretmen olarak görevlendirilmesi.
(Ankara Klimacılar, Buz Dolapçılar ve Tamircileri Esnaf Odası, Ankara Kuru Temizleyiciler, Çamaşır ve Halı Yıkayıcıları Esnaf Odası)
-Eğitimlerle işverenlere yönelik bilgilendirme toplantısı düzenlenmektedir. Sektörde, yaşam boyu sürecek kurslar ve seminerler düzenlenerek mesleki eğitim güçlendirilmelidir.
(Ankara Kuaförler, Güzellik Salonu İşletmecileri ve Manikürcüler Esnaf Odası)
-Milli Eğitime bağlı mesleki eğitim merkezlerinin sayısı arttırılmalıdır.
(Ankara Lokantacılar, Kebapçılar ve Köfteciler Esnaf Odası)
-Teorik eğitimlerin pratik uygulamalara daha sık entegre edilmesi ve bu amaçla modern atölye yatırımların daha çok artırılması.
-Mesleki eğitimin kalitesini artırmak için öğretmenlerin ve usta öğreticilerin düzenli olarak sektördeki yeniliklere yönelik eğitiminden geçilmesi.
-Odalar, meslek liseleri ve MEM’ler arasında düzenli iş birliği toplantıları yapılmalıdır.
(Ankara Manavlar, Balıkçılar, Tavukçular ve Akvaryumcular Esnaf Odası)
-Mesleki eğitimde ikinci 4+4’ten sonra öğrenciler meslek liselerine yönlendirilmesi gerekmektedir. Kalifiye veya yetişmiş eleman ancak böyle sağlanabilir.
(Ankara Matbaacılar, Ciltçiler ve Sanatkârlar Odası)
Çırak öğrencilere okulda sosyal aktivitelerin artırılarak okulu ve mesleklerini sevmelerine yardımcı olmak ve mesleki eğitimi teşvik edici, işverenleri destekleyici ekonomik, sosyal teşviklerin yaygınlaştırılması.
(Ankara Marangozlar Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Pastacılık Mesleği ile öğrenim gören çırak/kalfa öğrenciler eğitimleri için atölyede kullanacakları malzemelere ulaşamamaktadırlar. Gelir kaynağı olarak yaptıkları ürünleri pazarlamalarının iyi bir çözüm olduğu düşünülmekte, bunun için de okul kantinleriyle öğretmen evleriyle anlaşmalar yapılması elde edilen gelir ile de Temrinlik Malzeme alınmasının sorunu büyük ölçüde çözeceği düşünülmektedir.
(Ankara Pastacılar Tatlıcılar ve Şekerciler Esnaf Odası)
-İhtiyaçlar doğrultusunda, gerekli AR-GE çalışmaları yapılarak, eklenmesi öngörülen bölümlerin eklenmesi, ek kontenjanların sağlanması, mevcut atölyelerin daha teknolojik hale getirilerek gerekli denetimlerinin düzenli olarak yapılması, öğrenci/veli/işveren teşviklerinin maddi/manevi olarak yapılması önerimizdir.
Ayrıca meslek eğitimini sağlayan kurumların verdikleri mesleki eğitimlerinin öğrencinin bilgi ve becerisi dâhilinde bir müfettiş eşliğinde düzenli olarak denetimden geçirilerek, alınan eğitimin kalitesine odaklanılmalıdır. Ek olarak Usta Öğretici Belgesinin alınabilecek eğitim birimlerinin de artırılması.
(Oto Sanatkârlar Esnaf Odası)
-Mesleki eğitim merkezleri ile odalar arasında doğrudan iletişim hattı oluşturulmalıdır. Uygulamalı eğitimlerde sektör temsilcileri de usta öğretici olarak görevlendirilebilmelidir.
– Meslek lisesi müfredatı, güncel üretim teknikleri ve gıda güvenliği standartlarına uygun hale getirilmelidir.
(Ankara Pideciler, Simitçiler ve Çörekçiler Esnaf Odası)
-4+4+4 eğitim sisteminde çırak öğrenci 18 yaşından sonra eğitim almıyor, kalfalık ve ustalığa gitmiyor eğitim sisteminin değişmesi ilköğretimden sonra ortaöğretim çağında öğrencilerin kabiliyetlerine göre mesleki eğitime yönlendirilmesi lazım.
(Polatlı Sobacılar, Kalaycılar ve Nalbantcılar Esnaf Odası)
-Tüm meslek dallarında çıraklık eğitiminin Polatlı’da yapılabilmesi için gereken tedbirler Milli Eğitim Müdürlüklerince alınmalıdır.
(Polatlı Lokantacılar, Kahveciler, Fırıncılar ve Pastacılar Esnaf Odası)
-Çıraklık eğitimi haftada 2 gün olmalı, Okullar işverenlere ve ailelerine öğrencilerimizin eğitim durumları hakkında periyodik olarak bilgilendirmeli ve düzenli olarak öğrencilerin takibi işverenler/okul tarafından yapılması.
(Sincan Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Çırak öğrencilerin SGK başlangıç olarak emekliliğe sayılmaması. Bu doğrultuda emeklilik/ihtiyarlık sigorta primlerinin de karşılanması için gerekli yasal düzenleme yapılarak işe girişleri sağlanmalıdır.
(Şereflikoçhisar Ağaç ve Madeni İşleri Sanatkârları Odası)
-Çıraklık eğitimine alınma yaşının en üst sınırının 11 olmasında zaruret bulunmaktadır. İlköğretim veya ortaokul mezunu olma şartı nedeniyle 15 yaşını dolduran çocuklarımızın hem ergenlik çağırına erişmeleri, hem de ailelerin bu yaşa gelmiş çocuklarından para kazanma beklentileri ve çocuklarımızın da bu yöndeki beklentileri çıraklığı dolayısı ile bir meslek öğrenme isteğini kırmaktadır.
-Teorik eğitimin mesleki eğitim merkezlerinde hem daha kısa ve hem de kaydolunan meslek bakımından sadece o mesleğe uygun olarak sağlanması gerekmektedir.
-Pratik eğitimin çıraklık kaydı yapılan mesleklerle ilgili odalarının belirleyeceği işyerlerinde tam gün ve iş kanununu hükümleri çerçevesinde ücret koşullarının asgari ücret seviyesinde Sosyal Güvenlik Haklarının ise çıraklık eğitimine başladıkları tarihten geçerli olarak uygulanması.
-Devlet Destek ve Teşviklerinin buna göre düzenlenmesinin ülkemiz açısından birçok sorunun çözümüne katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
(Ankara Umum Terziler ve Konfeksiyoncular Esnaf Odası)
-Ülkemizin büyümesi, gelişmesi, imalat ve sanayi bölgelerinde çalışacak eleman sıkıntısının aşılabilmesi için; mesleğe özendirme, sanatın öneminin anlatılması adına bunun ilkokuldan itibaren “meslekler” veya “meslek bilgilendirme” dersi adı altında mesleklerin yaptıkları işlem. Bu yapılan işlerin insanlığa yararını anlatan derslerin olması meslek eğitimine daha fazla talebin olmasını sağlayacaktır.
(Ankara Tornacılar ve Tesviyeciler Esnaf Odası)
-Mesleki eğitim kurumları ile odalar arasında daha sıkı iş birliği olmalıdır. Emlak ve diğer sektörlerde mezunların istihdamı için teşvik programları arttırılmalıdır. Mesleki eğitimlerde farkındalık kampanyaları (kamu spotu, reklam, seminer) düzenlenmelidir. Devlet Bankaları ve KOSGEB tarafından Emlak Danışmanlarına da faizsiz kredi desteği verilmelidir. Mesleki eğitimde uygulamalı alan eğitim artırılmalı, mezunların iş bulması kolaylaştırılmalıdır.
(Ankara Tüm Emlakçılar Esnaf Odası)
-Öğrenci kayıtlarında ki sözleşmelerin 4.nüshaya çıkarılması.
-Mesleki okullarda da mutlaka Avrupa da ki sistemin aynısı olan alet, edevat ve sarf malzemelerin bulundurulması.
-Usta öğretici Belgesi alan, deneyimli usta öğreticilerin mutlaka okullarda bulundurulması.
-Sosyal ve Kültürel etkinliklere okullarda ağırlık verilerek, hem mesleklere hem de okullara devamın sağlanması.
(Ankara Umum Ayakkabıcılar ve Çantacılar Esnaf Odası)
-Okullarda eğitimin aksadığına yönelik (ders işlenmediği) hususunda denetim yapılmasını arz ederiz.
(Yenikent Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
–Kapsam dışı kalan meslek dallarının tanımlanarak 3308 sayılı mesleki eğitim kanunu kapsamına alınması, yufka ve kadayıf üretimine özel ‘’ Geleneksel Unlu Mamuller ‘’ veya ‘’ El Ürünü Gıda Üretimi’’ adı altında yeni bir dal açılması,
Odamızın ve sektör temsilcilerinin Milli Eğitim Bakanlığı ile koordineli çalışarak müfredat oluşturma sürecine dâhil edilmesi, İşletmelerin eğitim atölyesi gibi kullanılabilmesi için teşvik edilmesi.
(Ankara Yufkacılar ve Kadayıfçılar Esnaf Odası)
4) ÇIRAKLIK EĞİTİMİNE İLGİ ve DESTEĞİN ARTIRILABİLMESİNE YÖNELİK ALINMASI GEREKLİ TEDBİRLER:
-Çıraklık eğitimini arttırılması için öğrenim süresinin düşürülerek 8.nci sınıftan sonra yeteneğine göre mesleki teknik okullara yönlendirilmesi, mesleğimizin önemini anlatmak için her platformda değerlendirilmesi, aksi halde meslek dalımızda alttan çırak öğrenci yetişmemektedir.
Halen bu mesleği 25-30 yıllık ustalar ile çalışılmaktadır. Bu sektörün öğrenim gören öğrencilerimize geniş kapsamlı olarak anlatılması gerekmekte olduğu düşünülmektedir.
(Ankara Anahtarcılar, Kilitçiler ve Çilingirler Esnaf Sanatkârlar Odası)
-Öğrencilerimize verilen ücret desteği meslek dalımızda (berberlik) kesilmiş olup, ücretlerin tekrar verilmesini talep etmekteyiz.
(Ankara Berberler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Uygulamalı/Pratik eğitim faaliyetlerinin daha dijital çağa uygun hale getirilmesi ve maddi açıdan öğrencilere daha cazip hale getirilmesi.
(Beypazarı Bakkallar ve Bayiler Esnaf Odası, Beypazarı Demirciler Sobacılar ve Oto Sanatkârlar Esnaf Odası, Beypazarı Berberler ve Kuaförler Esnaf Sanatkârlar Odası, Beypazarı Terziler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Çırak öğrencilerin sosyal güvenlik kapsamına alınması, ülke çapında mesleki standartların yaygınlaştırılması, eğitimde fırsat ve eşitliliğin sağlanması
(Çamlıdere Ulaştırma Hizmetleri Esnaf Odası)
-Maddi Teşvikler Artırılmalı: Devlet tarafından çıraklara verilen asgari ücret desteği arttırılmalı, işletmelere vergi indirimi veya SGK prim desteği sağlanmalıdır.
Toplumsal Farkındalık Kampanyaları: ‘’Bir meslek, bir gelecek’’ gibi ulusal kampanyalarla zanaatın itibarı güçlendirilmelidir.
Rehberlik Sisteminin Güçlendirilmesi: Ortaokul düzeyinde öğrencilerin yetenek ve ilgilerine göre mesleki eğitime yönlendirilmesi sağlanmalıdır.
Başarı Hikayeleri Paylaşımı: Başarılı çırak ve ustaların hikayeleri medya aracılığıyla tanıtılarak mesleki eğitimin prestiji artırılmalıdır.
(Ankara Döşemeciler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Çıraklık dönemlerinde öğrencilerin ve işverenlerin ücret bakımından teşvik edilmesi,
(Elmadağ Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Çıraklık eğitimi okul ve iş hayatının iş birliği ile gerçekleşen bir eğitim şeklidir. Çırak eğitimi alacakların yetenekleri doğrultusunda mesleklere yönlendirilmesi, çıraklık eğitim merkezlerinde gerekli teknoloji, araç ve gereçlerin bulunmasının sağlanması, derslerin teorik olarak değil uygulamalı olarak verilmesi, öğretmen sıkıntısı yaşanan branşlar için öğretmen temin edilmesi, gerekirse uzman usta öğreticilerden yararlanılması, çırakların; kalfalık ve ustalık seviyesine geçmelerinde sürenin kısaltılması çıraklık sistemine ilgiyi arttıracaktır.
(Ankara Hurdacılar Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Mesleki eğitimin toplumda saygınlığını artıracak kamu spotları ve tanıtım kampanyaları yapılmalıdır. İşletmelere çırak istihdamı konusunda vergi indirimi veya teşvik desteği sağlanmalıdır. Mezunların iş bulma ve kariyer gelişimi açısından desteklenmesi, sektöre olan ilgiyi artıracaktır.
(Ankara İnşaat Sanatkârları Esnaf Odası)
–Maddi olanakların hem işletme, hem de çıraklık/mesleki eğitim alan kişiler adına arttırılması.
(Ankara İnternet Kafeciler Esnaf Odası)
–Sanayinin ihtiyaç duyduğu alanlar belirlenip devlet teşvikinin sadece o alanlara verilmesi sağlanmalı. Mesleki eğitim merkezleriyle odalar daha sıkı iletişim ve işbirliği kurmalı.
(Ankara Kalorifer Sıhhi Tesisat Doğalgaz İzolasyon ve Montajcılar Odası)
–Ortaöğretimde kasaplık mesleği ile ilgili okullarda görsel video sistemiyle tanıtım yapılmalı. Meslek liselerinde döner sermaye sistemi daha etkin hale getirilmelidir. Milli Eğitim Bakanlığında meslek liselerine daha fazla ödenek verilerek çıraklık/mesleki eğitim özendirilmelidir.
(Ankara Kasaplar Esnaf Odası, Ankara Pastacılar Tatlıcılar ve Şekerciler Esnaf Odası)
-Atölyelerin veya işyerlerinin daha fazla teknik donanım için devlet tarafından teşvik edilmesi gereklidir.
(Kızılcahamam Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Meslek liseleri tarafından her sektör önemsenmeli ve okula devam eden öğrencilere teşvik verilmesi.
(Ankara Klimacılar, Buz Dolapçılar ve Tamircileri Esnaf Odası, Ankara Kuru Temizleyiciler, Çamaşır ve Halı Yıkayıcıları Esnaf Odası)
-Çıraklık eğitiminde başarı öğrencilere burs veya çeşitli ödüller verilmelidir.
(Ankara Kuaförler, Güzellik Salonu İşletmecileri ve Manikürcüler Esnaf Odası)
-Esnaf ve sanatkârlar, mesleki eğitime yönelik gelişmeler konusunda sürekli bilgilendirilmeli.
(Ankara Lokantacılar, Kebapçılar ve Köfteciler Esnaf Odası)
-Çırak öğrencilere verilen devlet destekleri (ücret, sigorta, yemek, yol, vb) artırılmalı zamanında ödenmeli. Mesleki eğitimin toplumdaki algısını güçlendirmek için tanıtım kampanyaları düzenlenmeli. Başarılı çıraklara ödül ve sertifika ve istihdam garantisi gibi teşvikler uygulanmalıdır.
(Ankara Manavlar, Balıkçılar, Tavukçular ve Akvaryumcular Esnaf Odası)
-Mesleki eğitim merkezlerinde eğitim almakta olan öğrencileri sosyal hayata hazırlamak amacıyla ders programlarında, öğrencilere sosyal etkinlik kazandırıcı gerekli düzenlemelerin sağlanması ve ilköğretim okulları, mesleki eğitim merkezleri ve mesleki teşekküllerle işbirliği içerisinde mesleki eğitime yönlendirme olması, mesleki eğitimin sürekli teşvik edilmesi.
(Ankara Marangozlar Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Çırak/kalfa ve usta öğreticilerin bir araya gelip yeteneklerini sergileyebilecekleri etkinlikler, ödüllü yarışmalar, meslekte ileri gelenlerin konuk olarak katılım sağlayacağı konferanslar vb. ilgiyi artırma odaklı çalışmalar yapılabilir.
İşverenlerin katılımı ile gerçekleştirilecek kapsamlı bir anket yapılarak, çırak /kalfa öğrencilerin gerçek sorunlarının tespit edilmesi ve işverenlerin sorunlarının da en doğru kanaldan tespit edilmesi gerekmektedir. Bu konuda bir araştırma birimi veya üniversite ile bağlantı kurularak destek istenebilir.
(Oto Sanatkârlar Esnaf Odası)
–İlkokul ve ortaokul düzeyinde meslek tanıtım günleri düzenlenmelidir.
–Çıraklık eğitimi gören öğrencilere devlet destekli başarı bursu verilmelidir.
-Meslek edinmenin itibarı kamu spotları ve medya aracılığıyla vurgulanmalıdır.
-İşverenlere, çırak yetiştirdikleri oranda prim veya vergi indirimi gibi teşvikler sağlanmalıdır.
(Ankara Pideciler, Simitçiler ve Çörekçiler Esnaf Odası)
-Çıraklık eğitim merkezlerinin çoğaltılması ve çırak öğrencilerin maddi olarak desteklenmesi lazım.
(Polatlı Sobacılar, Kalaycılar ve Nalbantçılar Esnaf Odası)
-Öğrencilerin maddi anlamda desteklenmesi.
(Polatlı Lokantacılar, Kahveciler, Fırıncılar ve Pastacılar Esnaf Odası)
-Çırak öğrencilerin iş yerlerinde ve okullarda öğle yemeklerinin verilmesi gerekmektedir. Çırak öğrencilerin iş yerlerinde koruyucu kıyafet ve donanımların eksik olmaması, gerekli donanımların sağlanması sağlıklı bir ortamda çalışmaların kontrol edilmesi gerekmektedir.
Her meslek dalına devlet desteği verilmiyor, bu öğrenciler arasında eşitsizlik yaratmaktadır. Devamsızlık haklarının az olması.
(Şereflikoçhisar Ağaç ve Madeni İşleri Sanatkarları Odası)
-Çıraklık Eğitime ilgi ve desteğin artırılması için devlet desteğinin en az asgari ücret üzerinden olması.
(Şereflikoçhisar Ağaç ve Madeni İşleri Sanatkarları Odası)
-Mesleki eğitimin her meslek için ayrı ve sadece o mesleği kapsayacak şekilde müfredatı hazırlanarak, uygulamasında ise meslek odalarının eşgüdümünde mesleği icra eden işyerlerinde, gereken tüm maddi teşviklerin de sağlanarak yapılmasında bir zaruret görülmektedir.
Bu konuya ilişkin pilot uygulamaların Sevgi Evleri vb. devletimizin himayesindeki çocuklarımızdan ve devletimizin gözetiminde başlatılması bu çocuklarımızın gerek mesleki eğitim merkezlerine, gerekse meslek odalarımızın gözetiminde işyerlerine gidip gelmelerinin sağlanması hem istihdama katkı ve hem de korunmaları zaruri olan evlatlarımızın reşit olduklarında bir meslek sahibi olarak hayata başlamalarına vesile olacaktır.
(Ankara Umum Terziler ve Konfeksiyoncular Esnaf Odası)
-Bundan önceki dönemlerde staj için gelen öğrencilerin çalışma saatleri azdı. Bu da öğrenmelerini zorlaştırıyor ve geciktiriyordu. Öğrenci liseyi bitirince sanayiye gelmiyordu. Şu anki sistem güzel ama; bu seferde okulda çocuklar değer görmediklerini ifade ediyorlar. “Siz nasıl olsa sanayiye gideceksiniz!” gibi sözler söyleniliyormuş ve eğitim kalitesinden taviz veriliyor.
Tam tersine bu çocukların yaptıkları işin önemini anlatsalar, teşvik etseler bu çocuklar işe daha iyi konsantre olurlar. Çıraklık eğitiminin artırılabilmesi için sosyal ve ekonomik şartların iyileştirilmesi lazım. Bunun içinde devletin verdiği desteğin artırılması gerekir.
(Ankara Tornacılar ve Tesviyeciler Esnaf Odası)
-Emlak Danışmanları için gençlere yönelik tanıtım ve teşvik kampanyaları hazırlanmalıdır.
-İşverenlere sigorta prim desteği verilmelidir.
-Çıraklık eğitimi gören öğrencilere burs, ulaşım veya yemek desteği sağlanmalıdır.
-Ailelerin mesleki eğitime bakış açısını olumlu yönde geliştirmek için rehberlik faaliyetleri yapılmalıdır.
(Ankara Tüm Emlakçılar Esnaf Odası)
-Mesleki odalarla iş birliği yapılarak, etkinlikler kazandırılması.
(Ankara Umum Ayakkabıcılar ve Çantacılar Esnaf Odası)
-Çırak ve kalfalara tüm kapsamdaki meslek dalları için ücretlerinde devlet desteği sağlanmalıdır.
Mevcut odalardan ilgili mesleklerde çırak/kalfa ve işletmelerin takibi açısından sözleşmelerde oda onayı mutlaka alınmalıdır.
(Yenikent Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Kapsam dışı mesleklerde faaliyet gösteren işletmelere çırak çalıştırabilmeleri için geçici veya özel statü verilmesi, çırak ve kalfalara devlet destekli ücret teşviklerinin bu meslek dallarına da uygulanması,
-Ailelere ve gençlere yönelik bilgilendirme kampanyaları düzenlenerek bu alanların istihdam potansiyelinin anlatılması ve meslek liselerinde tanıtım günleriyle geleneksel gıda üretiminin meslek olarak tanıtılması.
(Ankara Yufkacılar ve Kadayıfçılar Esnaf Odası)
5) DİĞER HUSUSLAR ( Mesleki Yönlendirme, Yeni Müfredat Programları, Altyapı, Okul / Sektör işbirliği, Eğitim / İstihdam bağlantısı, İşletmelerde Meslek Eğitimi vb.):
-Tüm Mesleki Eğitim Merkezi müdürleri ve ANKESOB Başkanımızın başkanlığında toplantı talep etmekteyiz.
(Ankara Berberler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Eğitimde 4+4+4 sisteminden vazgeçilmesi. İşyeri Sağlığı ve Güvenliği İşyerlerine yük getirdiği için birçok iş yeri çırak öğrenci almak istemiyor (Örneğin; Berberler).İş Güvenliği Uzmanının ücreti devletimizce karşılanmalıdır.
(Çubuk Muhtelif Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Mesleki Yönlendirme: Okullarda rehberlik servisleri mesleki eğitimi aktif şekilde tanıtmalı, sanayi ve esnaf odalarıyla ortak etkinlikler düzenlenmelidir.
Yeni Müfredat Programları: Güncel teknolojiler, çevre dostu malzemeler ve sürdürülebilir üretim yaklaşımları müfredata eklenmelidir.
Altyapı: Meslek Liseleri ve MEM’lerde döşeme atölyeleri modernize edilmeli, CNC kesim makineleri ve dijital dikiş sistemleri kullanılmalıdır.
Okul/Sektör İş Birliği: Oda ile meslek liseleri arasında staj, mentorluk ve ortak proje protokolleri yapılmalıdır.
Eğitim-İstihdam Bağlantısı: Mezunların sektörde istihdamını kolaylaştıracak dijital “Mesleki Kariyer Portalı” gibi sistemler geliştirilmelidir.
İşletmelerde mesleki eğitim: Her işletmede en az bir sertifikalı usta öğretici bulundurulması zorunlu hale getirilmelidir.
(Ankara Döşemeciler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Aile, Okul, Sektör İş Birlikleri yapılacak yetenekli çocukların mesleki eğitime yönlenmesini sağlayacak, özendirecek müfredatlar düzenlenmesi, mesleki eğitim sonucunda eğitim alanlara iş garantisi sağlanması faydalı olacaktır.
(Ankara Hurdacılar Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
–Müfredatlar sektör temsilcilerinin katılımıyla güncellenmeli, inşaat teknolojilerindeki yeniliklere uyumlu hale getirilmelidir.
–Okul-sektör iş birliği kapsamında oda, meslek liseleriyle ortak seminer ve teknik gezi programları düzenleyebilir.
-Mesleki Eğitim Merkezlerinin altyapı ve donanımları güçlendirilmeli, öğrencilerin uygulama yapabileceği modern ortamlar oluşturulmalıdır.
-Dijital dönüşüm sürecine uyum sağlanarak, ‘’BIM’’, ‘’dijital ölçüm teknikleri’’ gibi alanlarda modül eklenmelidir.
(Ankara İnşaat Sanatkarları Esnaf Odası)
–Okullarda, sektör öncülerinin sponsor olduğu, ödüllü yarışmaların düzenlenmesi.
(Ankara İnternet Kafeciler Esnaf Odası)
-İşyerlerinde çırak çalıştırılamayacak durumu gelindi.3308 sayılı kanuna tabi pratik meslek eğitimin verileceği işyerlerinde işverenlerce gerekli tedbirler olanaklar sağlandığı halde gelecekte bu iş yerlerinde çalışacak üretime ve istihdama katkı sağlayacak personel sıkıntısı vardır.
-İşyerlerinde çalıştıracak, pratik mesleki eğitim verecek çırak öğrenci yoktur. Bu sorunun aşılması için çırak ve çırak adaylarına, kalfalara daha etkin imkanlar sağlanmalı. Ayrıca işverenlere bu konuda destek sağlanmalıdır.
(Kahramankazan Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Staj yapacak öğrenciden çalışacak işyerinden usta öğreticilik belgesinin aranması şartının esnetilmesi gerektiğini düşünmekteyiz. Çünkü her esnaf-sanatkârın usta öğreticilik belgesi bulunmamaktadır.
-Okullarda kuyumculuk bölümü öğrencilerinin görmüş olduğu derslere, “vitrin kuyumculuğunun” da eklenmesi veya adı geçen bölümünün açılması gerekmektedir.
(Ankara Kuyumcular ve Saatçiler Odası)
–Eğitimde yer alan tüm paydaşların iş birliği yapması yönünde çalışmalar arttırılmalıdır.
(Ankara Kalorifer, Sıhhi Tesisat, Doğalgaz, İzolasyon ve Montajcılar Odası)
-Meslek Odaları güçleri nispetinde okullarla iş birliği içerisinde olmalıdırlar.
(Ankara Kasaplar Esnaf Odası, Ankara Pastacılar Tatlıcılar ve Şekerciler Esnaf Odası)
-Meslek liselerinin/MEM’lerin sayısının arttırılması ve meslek dalımızda ilgili çırak öğrenci yetiştirilmesi.
(Ankara Klimacılar, Buz Dolapçılar ve Tamircileri Esnaf Odası, Ankara Kuru Temizleyiciler, Çamaşır ve Halı Yıkayıcıları Esnaf Odası)
-Ortaokul düzeyinde mesleki yönlendirme etkinlikleri artırılmalıdır. Atölye ve Laboratuvar altyapılarının güncellenmesi gerekmektedir.
(Ankara Kuaförler, Güzellik Salonu İşletmecileri ve Manikürcüler Esnaf Odası)
-Esnaf ve sanatkâr odalarında milli eğitim destekli branş atölyelerinin açılıp, belge verebilmesi.
(Ankara Lokantacılar, Kebapçılar ve Köfteciler Esnaf Odası)
-Bizim önerimiz, her meslek dalı için meslek liselerinde /MEM’lerde bölümler açılmalı, aileler ve öğrencilere meslek okullarının faydası anlatılmalı, kısa yoldan hayata atılmanın yararları anlatılmalıdır.
(Ankara Matbaacılar, Ciltçiler ve Sanatkârlar Odası)
-İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bu konuda hakkında yazı yazılarak “Mermercilik” konusunda çıraklık eğitimi sınıfları açılmasını talep etmekteyiz.
(Ankara Mermerciler Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Zorunlu olan ilköğretimin 6,7 ve 8. Sınıflarında mesleki eğitim okul/kurumlarıyla iş birliği içerisinde ciddi manada mesleki yönlendirmenin sağlanarak ilköğretim sonunda öğrencilerin mesleki eğitime yönlendirmelerinin teşvik edilmesi veya çıraklık dönemindeki gördükleri eğitimin zorunlu eğitime kabul edilmesi.
Ülke ekonomisi açısından mesleki eğitimin öneminin öğrenci ve velilere kazandırılması, öğrenci velilerinin eğitilmesi-bilgilendirilmesi.
(Ankara Marangozlar Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Ortaokul, lise düzeyinde okullarda mesleki tanıtım ve gezilerin zorunlu hale getirilmesi. Meslek eğitim mezunlarının istihdam oranlarının düzenli olarak takip edilmesi ve bu verilere göre programların güncellenmesi. Oda, okul ve sanayi iş birliği ile bölgesel yani en azından her ilçede meslek eğitim merkezleri kurulmalıdır.
(Ankara Manavlar, Balıkçılar, Tavukçular ve Akvaryumcular Esnaf Odası)
-Meslekte yeterlilik açısından ilk adım olan çıraklık, o mesleğin geleceği için bir altyapı oluşturduğundan, aldıkları eğitim bir sonraki nesillere miras olacağından, kaliteli, özverili ve yenilikçi bir eğitimle sağlanması gerekmektedir. Bu konuda okullar/işyerleri özel hassasiyet göstermelidir.
(Oto Sanatkârlar Esnaf Odası)
-Okul sektör iş birliği protokolleri güçlendirilmelidir. Yeni müfredat programları hazırlanırken esnaf-sanatkâr odalarının görüşü alınmalıdır. Üretim altyapısı zayıf okullara işletme desteği verilmelidir. Eğitim-istihdam bağlantısını güçlendirmek için mezun takip sistemi oluşturulmalıdır.
(Ankara Pideciler, Simitçiler ve Çörekçiler Esnaf Odası)
-Çıraklık/mesleki eğitim merkezleri atölye ve meslek dersleri öğretmenlerinin özellikler ilçelerde her meslek dalında olmasını istiyoruz. Çıraklık eğitimi verilen ilgili oda başkanlarıyla irtibat halinde olunmasını istiyoruz.
(Polatlı Sobacılar, Kalaycılar ve Nalbantcılar Esnaf Odası)
-MEM’lerin yöneticileri, ilgili oda başkanlarıyla iletişim, birlik ve beraberlik içinde olmaları önemlidir. Teorik ve pratik eğitim süreci, kalfalık/ustalık sınavlarında bu işbirliğinin faydaları eğitimde kalitenin artırılması noktasında önemi görülecektir.
(Polatlı Lokantacılar, Kahveciler, Fırıncılar ve Pastacılar Esnaf Odası)
-Mesleki Eğitim Merkezlerinde kalfalık/ustalık sınavlarını her okul kendi bünyesinde yapması gerekmektedir. İlçemizde Mesleki Eğitim Merkezi bulunmaktadır. Ancak adı geçen sınavlar Ankara merkezli belli okullarda yapılmaktadır. Bizler Ankara’nın ilçesindeyiz ve merkeze 180 Km olarak uzak bir ilçeyiz.
Bundan dolayı kalfalık ve ustalık sınavları bulunulan ilçelerdeki Meslek Eğitim Merkezlerinde gerekirse il merkezinden öğretmen görevlendirilmesi yapılarak ilçelerde yapılmalı, esnaf-sanatkâr odalarından sınav komisyonlarına mutlaka üye istenmelidir.
(Şereflikoçhisar Ağaç ve Madeni İşleri Sanatkârları Odası)
-Mesleki Eğitim Merkezleri ve Meslek Odaları iş birliğinin etkili ve sürekli olarak sağlanması, Meslek Okulları, Meslek Liseleri ve Olgunlaşma Enstitüleri ve Meslek Odaları İşbirliğinin de etkin biçimde uygulanması mevcut mevzuatta mutlak zorunluluk olarak görülmektedir.
Mesleki Eğitim Merkezlerinin kalfalık/ustalık sınavlarında ve belirtilen meslek okullarımızın proje çalışmaları süresince ve proje değerlendirme faaliyetlerinde oda-okul iş birliği içinde olmalı, öğrencilerinin mezuniyetlerinde ise çocuklarımıza iş temininde yadsınamaz bir öneme sahiptir.
(Ankara Umum Terziler ve Konfeksiyoncular Esnaf Odası)
-Emlak işletmelerine işyeri açmak istediklerinde, Devlet Bankaları ve KOSGEB tarafından faizsiz kredi verilmelidir. İş gücünün niteliklerini artırmaya yönelik eğitim teşvikleri artırılmalıdır.
-Ustalık/Usta Öğretici belgesine sahip üye Emlak Danışmanlarından Mesleki Yeterlilik Belgesi aranmamalıdır.
-Bütün sektörler için kayıt dışı çalışanların önlenmesi için etkin denetimler yapılmalıdır. Emlak danışmanlarının resmi hizmetlerinde komisyon faturası zorunlu hale getirilmelidir.
-Meslek odalarından mali ve idari açıdan güçlendirilmesi gerekmektedir.
-Vergi ve SGK yükleri azaltılarak kayıtlı işletmelerin desteklenmesi sağlanmalıdır.
-Yerel yönetim bütçelerinden esnaf ve sanatkârların desteklenmesi için pay ayrılmalı, hibe ve teşvikler artırılmalıdır.
-Mesleki eğitim alanında rehberlik, danışmanlık ve deneyim mekanizmaları daha etkin uygulanmalıdır.
(Ankara Tüm Emlakçılar Esnaf Odası)
–Mesleki Eğitim Merkezleri(MEM),Mesleki ve Teknik Anadolu Liseleri (MTAL), Meslek Yüksek Okulları (MYO) gerek odalarla, gerek sektör temsilcileriyle iş birliği yaparak zaman zaman küçük çaplı da olsa Mesleki-Teknik Eğitim konulu çalıştaylar, seminerler düzenlemesi.
-Kalfalık, ustalık sınavlarında odalardan mutlaka üye istenmesi, odalar tarafından görevlendirilen usta öğreticilerin soruların hazırlanmasında ilgili meslek dersi öğretmenleriyle beraber hareket etmesi ve özellikle pratik sınavların değerlendirilmesinde müşterek hareket edilmesi.
(Ankara Umum Ayakkabıcılar ve Çantacılar Esnaf Odası)
-Ankara Sincan O.S.B Erkunt Çıraklık/Mesleki Eğitim Merkezinin kapasitesi yeterli değildir. Bazı meslek dallarında örneğin Erkek/Kadın Berberliği, Mobilyacı, Dökümcü, Erkek/Kadın Terziliği, Mekanik ve Kaporta bölümlerinde eksiklik olduğu ya da bölüm olmadığından çırak öğrenci kaydı yapılmadığından, kalfa yetişmemektedir.
Diğer meslek okulları bölgemize ve semtimize uzaktır. Bu nedenle Yenikent bölgesinin acilen Mesleki Eğitim Merkezine ihtiyacı bulunmaktadır.
(Yenikent Esnaf ve Sanatkârlar Odası)
-Odamız bünyesinde uzun yıllardır faaliyet gösteren işletmeler, fiilen usta-çırak ilişkisini sürdürmektedir. Bu fiili tecrübenin kayıt altına alınması ve belgeye dönüştürülmesi için kolaylaştırıcı düzenlemeler yapılmalıdır. Mesleki Eğitim Merkezleri ile odalar arasında doğrudan iletişim hattı kurulmalı, sektörün ihtiyaçları mevzuat hazırlanırken dikkate alınmalıdır.
-Yeni müfredatlar da; el emeği, üretim kalitesi, hijyen ve geleneksel teknikler yer almalıdır.
(Ankara Yufkacılar ve Kadayıfçılar Esnaf Odası)